دی متیل استامید (DMAc)

و اما دی‌متیل‌استامید (DMAc) که با نام‌های N,N-دی‌متیل‌استامید و استیک اسید دی‌متیل آمید نیز شناخته می‌شود، یکی از قوی‌ترین و پایدارترین حلال‌های قطبی غیرپروتیک (Aprotic Polar Solvent) با قدرت حل‌کنندگی فوق‌العاده برای طیف وسیعی از پلیمرهای با کارایی بالا و ترکیبات آلی سنگین است که خانه ی شیمی و دارو آن را در تمامی گریدهای استاندارد از صنعتی تا آنالیزی و فوق‌خالص برای مشتریان محترم تأمین می‌نماید. دی‌متیل‌استامید با فرمول CH3CON(CH3)2 و جرم مولکولی ۸۷.۱۲ گرم بر مول، مایعی شفاف، بی‌رنگ تا مایل به زرد کمرنگ، با بوی مشخص آمینی و کمی ماهی‌مانند (مشابه DMF اما ملایم‌تر) است که نقطه جوش بسیار بالای ۱۶۵ درجه سانتیگراد، نقطه ذوب منفی ۲۰ درجه و چگالی ۰.۹۴ گرم بر میلی‌لیتر دارد. مهم‌ترین ویژگی‌های دی‌متیل‌استامید که آن را از همتای خود یعنی DMF متمایز و در برخی کاربردها برتر می‌سازد، پایداری حرارتی و شیمیایی بالاتر (مقاومت بیشتر در برابر هیدرولیز و تجزیه در دماهای بالا)، قدرت حل‌کنندگی حتی قوی‌تر برای پلیمرهای با وزن مولکولی بسیار بالا، نقطه جوب بالاتر که امکان انجام واکنش‌ها در دماهای تا ۱۶۰ درجه را بدون نیاز به فشار فراهم می‌کند، و حلالیت کامل با آب و اکثر حلال‌های آلی است. خانه ی شیمی و دارو، دی‌متیل‌استامید را در گرید صنعتی با خلوص ۹۹ درصد مناسب برای تولید الیاف پیشرفته و غشاهای پلیمری، گرید نیمه آنالیزی با خلوص ۹۹.۵ درصد برای کاربردهای عمومی صنعتی-آزمایشگاهی، گرید آنالیزی (AR) با خلوص ۹۹.۸ درصد و کمترین میزان ناخالصی‌های آمینی و اسیدی برای سنتزهای شیمیایی، گرید HPLC با خلوص بالای ۹۹.۹ درصد و جذب UV بسیار پایین برای کروماتوگرافی مایع در آنالیزهای پلیمری و ترکیبات سنگین، گرید مخصوص صنایع دارویی (Pharma Grade) با خلوص بسیار بالا و منطبق با استانداردهای فارماکوپه، و در نهایت دی‌متیل‌استامید فوق‌خشک (Extra Dry) با رطوبت کمتر از ۳۰ پی‌پی‌ام برای واکنش‌های حساس به رطوبت مانند سنتزهای آلی فلزی و پلیمریزاسیون‌های زنده عرضه می‌نماید. حجم‌های موجود شامل بطری‌های ۵۰۰ میلی‌لیتری و یک لیتری شیشه‌ای یا HDPE مقاوم، کنسترهای ۵ و ۲۰ لیتری، بشکه‌های ۲۰۰ لیتری فلزی با پوشش داخلی مخصوص و در نهایت تانکرهای ۱۰۰۰ لیتری IBC برای مصارف صنعتی بزرگ می‌شود. از نظر کاربردهای تخصصی، مهم‌ترین و بی‌رقابت‌ترین کاربرد دی‌متیل‌استامید در صنعت تولید الیاف پیشرفته و با کارایی بالا است؛ DMAc حلال اصلی در فرآیند ریسندگی محلولی برای تولید الیاف پلی‌ایمید (مانند الیاف Kapton و Kermel)، الیاف پلی‌آمید-ایمید (الیاف Torlon)، الیاف پلی‌اکریلونیتریل ویژه (PAN با وزن مولکولی بالا) و الیاف پلی‌وینیل الکل (PVA) می‌باشد که در صنایع هوافضا، نظامی، خودروهای مسابقه‌ای و تجهیزات محافظ حرارتی کاربرد دارند. همچنین DMAc حلال اصلی در تولید غشاهای پلی‌ایمیدی برای جداسازی گازها (مانند جداسازی CO2 از متان، هیدروژن از نیتروژن) و غشاهای اولترافیلتراسیون و نانوفیلتراسیون برای تصفیه آب و فرآیندهای صنعتی است. در صنعت پلیمر و پلاستیک، دی‌متیل‌استامید حلال بسیار قوی برای پلی‌ایمیدها، پلی‌آمید-ایمیدها، پلی‌آمیدهای آروماتیک (آرامیدها مانند نومکس و کولار - اگرچه کولار عمدتاً در اسید سولفوریک حل می‌شود)، پلی‌اکریلونیتریل با وزن مولکولی بالا، پلی‌وینیل کلراید (PVC)، پلی‌یورتان‌های ترموپلاستیک و بسیاری از رزین‌های با دمای بالا است. در صنعت داروسازی، دی‌متیل‌استامید به عنوان یک حلال پرکاربرد در سنتز واسطه‌های دارویی پیچیده، به ویژه در واکنش‌هایی که نیاز به دمای بالا و حلالی با قدرت حل‌کنندگی زیاد دارند (مانند سنتز برخی آنتی‌بیوتیک‌های ماکرولیدی، استروئیدها و داروهای ضد سرطان) و نیز در کریستالیزاسیون و خالص‌سازی مواد دارویی حساس به حرارت استفاده می‌شود. همچنین در فرمولاسیون برخی از محصولات دارویی با جذب پوستی (ترانس درمال)، از DMAc به عنوان یک نفوذدهنده و حامل دارو استفاده می‌گردد زیرا قدرت نفوذ بالایی از پوست دارد. در صنعت الکترونیک و ساخت نیمه‌هادی‌ها، دی‌متیل‌استامید به عنوان حلال در فرآیندهای لایه‌نشانی پلیمرهای فوتوولتائیک (سلول‌های خورشیدی پلیمری)، ساخت دیودهای آلی نورگسیل (OLED)، و به عنوان پاک‌کننده قوی برای حذف باقیمانده‌های پلی‌ایمیدی در فرآیندهای لیتوگرافی استفاده می‌شود. در صنایع شیمیایی و پتروشیمی، DMAc به عنوان یک حلال انتخابی برای جداسازی ترکیبات آروماتیک از هیدروکربن‌های اشباع و نیز در فرآیند استخراج بوتادین و ایزوپرن کاربرد دارد که مشابه DMF است اما به دلیل پایداری حرارتی بالاتر، در دماهای بالاتر قابل استفاده است. در آزمایشگاه‌های شیمی آلی و سنتز، دی‌متیل‌استامید یک حلال عالی برای واکنش‌هایی است که نیاز به دمای بالا دارند و DMF در آن دماها ممکن است تجزیه شود یا فشار بخار آن بیش از حد بالا رود. همچنین DMAc در واکنش‌های جانشینی هسته‌دوستی (SN2)، واکنش‌های SNAr، واکنش‌های جفت شدن کاتالیستی (به ویژه در دماهای بالا)، واکنش‌های سنتز هتروسیکل‌ها و واکنش‌های آسیلاسیون به کار می‌رود. در صنعت پوشش‌دهی و رنگ‌های صنعتی، دی‌متیل‌استامید به عنوان حلال در فرمولاسیون رنگ‌های پلی‌ایمیدی مقاوم به حرارت و پوشش‌های سیمی (Wire Enamels) که در موتورهای الکتریکی و ترانسفورماتورها استفاده می‌شوند، کاربرد دارد. در صنعت چسب‌سازی، DMAc حلال اصلی در تولید چسب‌های پلی‌ایمیدی و پلی‌آمید-ایمیدی دما بالا که برای اتصال قطعات در صنایع هوافضا و نظامی استفاده می‌شود، می‌باشد. در تولید فیلم‌های نازک پلیمری برای کاربردهای غشایی، دی‌متیل‌استامید یکی از حلال‌های اصلی به دلیل فراریت مناسب و قدرت حل‌کنندگی عالی است. نکته بسیار مهم در مورد دی‌متیل‌استامید، مسائل ایمنی و بهداشتی آن است که مشابه DMF است اما در برخی جنبه‌ها تفاوت دارد. DMAc همانند DMF به عنوان یک ماده محتمل به سرطان‌زایی (گروه 2B توسط IARC) طبقه‌بندی می‌شود و مهم‌ترین نگرانی در مورد آن، سمیت کبدی و سمیّت بر سیستم تولید مثل است. استنشاق طولانی‌مدت یا تماس مکرر پوستی با DMAc می‌تواند باعث آسیب کبدی (هپاتوتوکسیسیته)، افزایش آنزیم‌های کبدی (ALT، AST)، یرقان، تهوع و استفراغ شود. همچنین مطالعات نشان داده‌اند که DMAc می‌تواند باعث کاهش باروری در مردان و آسیب به جنین در زنان باردار شود، بنابراین برای زنان در سنین باروری و به ویژه در دوران بارداری، تماس با DMAc باید به حداقل ممکن کاهش یابد. DMAc به راحتی از طریق پوست جذب می‌شود و اثرات سیستمیک ایجاد می‌کند، بنابراین دستکش‌های معمولی لاتکس یا نیتریل محافظت کافی ندارند و باید از دستکش‌های مخصوص مقاوم به حلال مانند ویتون (Viton) یا دستکش‌های چندلایه (مانند Silver Shield یا 4H) استفاده کرد. DMAc نسبت به DMF پایداری حرارتی بالاتری دارد و در دماهای بالاتر تجزیه می‌شود، اما در تماس با اکسیدکننده‌های قوی و برخی اسیدهای قوی می‌تواند واکنش خطرناک و گرمازا داشته باشد. DMAc اشتعال‌پذیر است (نقطه اشتعال ۶۶ درجه سانتیگراد) اما به دلیل نقطه جوش بالا، بخارات آن در دمای اتاق به غلظت خطرناک نمی‌رسد مگر در فضاهای بدون تهویه و با حرارت. نکته مثبت: DMAc بر خلاف DMF، تمایل کمتری به تشکیل ناخالصی‌های آمینی ناشی از هیدرولیز دارد و بنابراین در کاربردهایی که نیاز به خلوص بسیار بالا دارند (مانند الکترونیک)، گزینه مناسب‌تری است. خانه ی شیمی و دارو تمام محموله‌های دی‌متیل‌استامید را با رعایت کامل استانداردهای حمل مواد شیمیایی سمی، در بسته‌بندی‌های دربسته و مقاوم، همراه با برگه اطلاعات ایمنی کامل (MSDS) که نحوه نگهداری (در جای خنک، خشک، دور از نور مستقیم و اکسیدکننده‌ها)، علائم مسمومیت کبدی، هشدارهای ویژه برای زنان باردار، اقدامات اولیه در صورت تماس پوستی (شستشوی کامل با آب و صابون به مدت حداقل ۱۵ دقیقه) و لزوم استفاده از دستکش‌های مناسب مقاوم را شرح می‌دهد، همچنین گواهی آنالیز (CoA) با ذکر دقیق خلوص، مقدار آب، اسیدیته و ناخالصی‌های آمینی و برچسب‌های هشدار استاندارد GHS (مضر در صورت بلع و استنشاق، احتمال آسیب به کبد و جنین، تحریک‌کننده پوست و چشم) تحویل می‌دهد. کارشناسان فنی خانه ی شیمی و دارو به خریداران محترم تأکید می‌کنند که کار با DMAc حتماً در هود شیمیایی با تهویه قوی انجام شود، از دستکش‌های تخصصی ویتون یا چندلایه استفاده گردد، در صورت امکان از تماس مستقیم پوست جلوگیری شود، و برای افرادی که به طور منظم با DMAc کار می‌کنند، انجام آزمایشات دوره‌ای آنزیم‌های کبدی و مشاوره با پزشک متخصص طب کار توصیه می‌شود. چه به دنبال دی‌متیل‌استامید برای تولید الیاف پلی‌ایمیدی در صنایع هوافضا باشید، چه برای ساخت غشاهای جداسازی گاز، چه برای سنتزهای دارویی با دمای بالا، چه برای فرمولاسیون پوشش‌های سیمی و چه برای کاربردهای الکترونیک و OLED، خانه ی شیمی و دارو با در اختیار داشتن موجودی کامل در تمامی گریدها و حجم‌ها و تیم فنی مجرب که بر تفاوت‌های ظریف بین DMAc و DMF و کاربردهای خاص هر یک تسلط کامل دارد، آماده ارائه مشاوره تخصصی رایگان، قیمت رقابتی و ارسال سریع و ایمن به سراسر کشور است. کافی است نیاز خود را با کارشناسان ما در میان بگذارید تا بهترین گرید و حجم را متناسب با فرآیند خاص شما پیشنهاد دهند.